‘Het marxisme is actueler dan ooit’

auteur: 

Webredactie

Sire, er zitten opnieuw communisten in de Kamer. Of liever marxisten. Raoul Hedebouw en Marco Van Hees gaan straks de donkerrode kleuren van de PTB/PVDA verdedigen in het parlement. ‘We zullen het tegengif vormen voor de liberale vervuiling van het publieke debat.’

Artikel van Jan-Frederik Abbeloos, verschenen in De Standaard van 30 mei 2014.

Luik - Hier zie, mijnheer den député.’ Raoul Hedebouw (36) en Marco Van Hees (50) ontmoeten elkaar voor het eerst sinds hun verkiezing als kamerleden vorige zondag. De PTB, ofwel de Franstalige afdeling van de PVDA, haalde 8,08 procent van de stemmen in Luik en 5,17 procent in Henegouwen. Voldoende om na bijna dertig jaar extreemlinks opnieuw in de Kamer te krijgen.

Er zijn dan ook alleen maar breed glimlachende gezichten op het partijsecretariaat in Luik. ‘We zijn eindelijk binnengebroken in het parlement’, glundert Hedebouw, het jonge, zelfverzekerde en perfect tweetalige kopstuk van de partij aan de andere kant van de taalgrens.

Van Hees is wat bedeesder. De analist van de partij is op zijn gemak wanneer hij jaarverslagen van bedrijven doorploegt op zoek naar de fiscale cadeaus die ze opstrijken. De media-aandacht die hij nu krijgt, overvalt hem wat. Niet hij, maar Peter Mertens had samen met Hedebouw naar de Kamer moeten trekken. Maar de PVDA strandde in Antwerpen op een zucht van de kiesdrempel.

Dat blijft steken?

Hedebouw: ‘Het is verdomd jammer dat Peter niet kan zetelen. Leg het ook maar eens uit aan de mensen. Iemand met meer dan 26.000 voorkeurstemmen geraakt niet verkozen, in tegenstelling tot een pak andere politici die veel minder populair zijn. Het toont nog maar eens dat de kiesdrempel niet logisch is.’

’Maar goed, er heeft een kwart miljoen Belgen op ons gestemd en die gaan we allemaal een stem geven. Wij zijn een unitaire partij. Voor ons doet het er niet toe of iemand Vlaming of Waal is. Wat betekenen die termen trouwens? Ik kom uit Limburg, mijn moedertaal is Nederlands, maar ik woon in Luik en ben naar een Franstalige school geweest.’

Wat verwachten jullie van de regeringsvorming? Los van het feit dat jullie er niet bij zullen zijn.

Hedebouw: ‘Welke coalitie het ook zal worden, het zal een gouvernement d’austerité zijn. Sla de partijprogramma’s er maar op na. Allemaal trekken ze braaf de Europese dwangbuis aan om verder te besparen. Toegegeven, met de N-VA in een regering zal er waarschijnlijk nog dieper gesneden worden, maar we maken ons geen illusies.’

Ook niet wat de invloed van de PS betreft?

Hedebouw: ‘De PS zal straks veel van haar eisen inslikken als dat een extra ministerspost oplevert. Vergeet niet dat de PS er geen probleem mee had dat de vorige regering de jacht op de werklozen heeft geopend.’

Van Hees: ‘Maar goed, als de PS straks een wetsvoorstel indient om de meerwaarde op de verkoop van aandelen te belasten, dan kunnen we dat steunen. Tenminste, als die zaken geen alibi vormen om daarnaast een streng bezuinigingsbeleid te voeren.’

In hoeverre is jullie populariteit niet tijdelijk, als gevolg van de crisis?

Hedebouw: ‘Het is geen toeval dat mensen nu op ons stemmen. Met de bankencrisis hebben velen zich de vraag gesteld of de ultraliberale vrije markteconomie wel zo’n goede zaak is. Vanuit die onvrede hebben mensen ons gevonden. Bij ons vinden ze een antwoord dat waardevol zal blijven.’

Van Hees: ‘Vergeet niet dat het probleem van het kapitalisme veel dieper gaat dan de bankencrisis van 2008. Het systeem is al ruim dertig jaar op de sukkel en alle mogelijke regeringen hebben al tevergeefs geprobeerd om het tij te keren, van rooms-rood over paars-groen tot de klassieke tripartite. Het probleem is dat men telkens dezelfde recepten gebruikt, dat men de structurele problemen niet aanpakt.’

Zoals daar zijn?

Van Hees: ‘De basiscontradictie van onze economie blijft dat de rijkdom onvoldoende terugvloeit naar zij die de rijkdom produceren. Dat creëert ongelijkheid en het doet uiteindelijk ook de productie haperen omdat de vraag onderuit wordt gehaald. Een probleem dat verdere besparingen alleen maar erger maakt.’

En wat kunnen jullie daar aan doen vanuit de Kamer?

Van Hees (denkt lang na): ‘Dat is een goede vraag. Op zich is het belangrijk om daar aanwezig te zijn, al was het maar om de PS er aan te herinneren dat ze tijdens de campagne hebben aangegeven dat er absoluut een vermogensbelasting moest komen.’ (lacht)

’Nee, het is goed dat we straks de stem van de gewone mensen kunnen laten horen tegenover de patronale logica die de andere partijprogramma’s domineert. Gaan we daar vanuit de oppositie de problemen oplossen die het kapitalisme creëert? Nee. Kunnen we daar een verschil maken? Ja.’

Hedebouw: ‘Waarom weten we nu wat er schort aan de notionele interestaftrek? Omdat Marco de uitwassen ervan duidelijk in kaart heeft gebracht. Zonder ons was er geen debat. Tot nu toe moesten we onze punten op de agenda krijgen via boeken en acties. Nu kunnen we onze visie onmiddellijk laten weerklinken in de Kamer. Wees gerust, we gaan ons daar amuseren.’ (lacht)

Klassenstrijd

Van Hees tovert ondertussen een beduimeld boek tevoorschijn dat uitpuilt van de post-its. Het blijkt het alomtegenwoordige Le Capital au XXIe siècle te zijn van Thomas Piketty. ‘Fascinerende lectuur over de verdeling van de rijkdom tussen arbeid en kapitaal. Ik ben met Piketty aan het mailen om ons voorstel voor een miljonairsbelasting concreter uit te werken.’

Hedebouw: ‘Ga je het boek meenemen naar de commissie Financiën?’ (lacht)

Van Hees: ‘Beter, we nodigen Piketty zelf uit.’

Hedebouw: ‘Ha, een schitterend idee.’

Heren, wat betekent het anno 2014 nog om een ‘communist’ te zijn?

Hedebouw: ‘We streven, voor wie er mocht aan twijfelen, niet naar een copy-paste van het systeem in de Sovjetunie. Maar ja, onze analyse is gebaseerd op het marxisme, op de vaststelling dat het kapitalisme doorheen zijn fixatie op de kortetermijnwinst onze samenleving verarmt. In die zin spreek ik liever van de terugkeer van marxistisch links in het parlement.’

Van Hees: ‘Sinds de opkomst van het neoliberalisme ging men overal rondbazuinen dat het marxisme passé was. Het is vandaag actueler dan ooit en broodnodig als tegengif voor de liberale vervuiling van het publieke debat.’

Hedebouw: ‘Onze analyse houdt ook in dat politieke actie zich niet beperkt tot het parlement. Wij zijn geen politici die maar eens om de zoveel jaar aan de mensen hun mening vragen. Politiek bedrijf je ook op de straat, in de fabrieken, de scholen. Ook daar ...’

... vindt de klassenstrijd plaats?

Hedebouw: ‘Natuurlijk. Is het dan zo vreemd om in te zien dat men er bij Voka andere maatschappelijke ideëen op nahoudt dan bij de dokwerkers of de arbeiders bij Ford? Het is niet omdat de klassieke fabrieksarbeid is veranderd, dat er geen sociale categorieën meer zijn wiens belangen uit elkaar lopen.’

’Onze sociale geschiedenis werd geschreven in de straat. In 1936 kwam er bijvoorbeeld een 40-uren werkweek en een gewaarborgd minimumloon. Niet omdat er een linkse regering was, maar omdat de maatschappelijke krachtsverhoudingen die rechten afdwongen.’

Politicoloog Pascal Delwit schreef recent nog een vernietigend boek over de PVDA. Jullie hebben gekozen voor een softer imago, schrijft hij, maar achter de schermen blijft het een dictatoriaal clubje dat de gewelddadige revolutie predikt.

Hedebouw: ‘De vraag is of dat boek geschreven is door Delwit de professor of door Delwit de PS-er. Hij is een vriend van Paul Magnette en zijn boek moest ons in de campagne zwart maken. En met welke argumenten? Ja, wij hebben bewuster onze marketing verzorgd. En dan? Wat onze visie betreft, die vindt u in de boeken die Peter Mertens en ikzelf geschreven hebben. Dat Delwit ons niet gelooft, dat is zijn probleem.’

Van Hees: ‘Waar was Delwit tijdens ons herbronningscongres? Nergens te bespeuren. Hij heeft veel boeken gelezen maar hij is nooit naar onze werking komen kijken. Maar goed, het is een slimme man. Hij weet zelfs dat ik de leider van de PTB in Namen ben. Daar ben ik zelfs niet van op de hoogte.’ (luide lach)

Jullie zouden ook stiekem fan blijven van de Noord-Koreaanse dictatuur.

Hedebouw: (fors) ‘Maar enfin, dat is toch te gek voor woorden. Hoeveel keer moeten we het nog zeggen? Het Noord-Koreaanse regime is een militaire dictatuur die in de verste verte niets te maken heeft met waar wij voor staan.’

Waar staan jullie dan voor?

Hedebouw: ‘Voor een samenleving waar de mensen vóór de winst komen. Ik heb er geen probleem mee dat een ingenieur meer verdient dan een arbeider. Wie meer verantwoordelijkheden draagt, moet daar voor vergoed worden. Maar de rijkdom die we met zijn allen opbouwen moet naar de samenleving terugvloeien, niet naar een selecte groep die met het grootste deel van de koek gaat lopen.’

’We moeten ook stoppen met de werkdruk te verhogen. Laat de mensen tijd om te genieten van het leven, om na te denken, om deel te nemen aan de democratie.’

Commentaar toevoegen

You must have Javascript enabled to use this form.

Reacties

Spijtig, k lees niets over jullie programma ivm het milieu ,of heb ik erover gekeken
Kijk eens op: http://pvda.be/programma/goleft18-het-onze-energie of http://pvda.be/programma/goleft3-een-sociale-visie-op-klimaat
pvda.be/programma : pdf downloaden : p. 24-30. zie ook p. 65 (Europa) p,. 70 (publieke dienstverlening), p. 91 (gezondheid). Klimaat en milieu waren afzonderlijke items in de enquête, maar zijn samen gezet in het programma.
De inbreng van de PVDA+ in de politieke tribune belooft positieve aandacht voor het leven in het algemeen, vooral voor het vermenselijken van het leven. Eén iets wil ik onder de aandacht brengen. De verloning mag verschillen ... mijn visie daarop: de echte verloning voor wat je doet, is de graad van voldoening die je er door ondervindt: fysiek en geestelijk. Als daarnaast iedereen gratis toegang heeft tot de basisbehoeften: woning, medische zorg, onderwijs, voeding, kleding, verwarming, hygiëne, water, ... en ook nog veilig kan rondreizen op onze mooie aarde en vreedzaam contacten onderhouden met anderen om tot volle ontplooiing te komen, dan is er geen loonverschil nodig. Dat kan niet? We leven in 2014 en dan kan veel, zelfs elkaar het leven zuur maken... Aan ons de keuze!