Foto Natalie Oxford / Wikimedia Commons

Winstzucht oorzaak van inferno in Londense Grenfell Tower

auteur: 

han Soete

Met een extra investering van amper 5.700 euro had de verwoestende brand in de Londense woontoren wellicht voorkomen kunnen worden. Toen PVDA-volksvertegenwoordiger Marco Van Hees aan minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) vroeg of we in België voldoende inzetten op preventie om zo’n ramp te vermijden, bleef het akelig stil aan de overkant.

De bewonersvereniging van de Grenfell Tower klaagde al langer over het gebrek aan brandveiligheid in het gebouw. 90% van de bewoners ondertekende een petitie met de vraag naar een onderzoek naar wanbeheer. Ze werden nooit gehoord. Nu blijkt dat brand zich zo snel kon verspreiden omdat bij de renovatie vorig jaar gekozen werd voor de goedkoopste isolatiepanelen. De brandveilige versie van de panelen was immers… 5.700 euro duurder.

Toen de toenmalige Conservatieve Londense burgemeester Boris Johnson in 2013 besparingen wilde doorvoeren op de brandweerdiensten (enkele kazernes gingen dicht, er werd bespaard op brandweerwagens...), kreeg hij de wind van voren van een oppositielid. Dat was niet naar de zin van Johnson. Hij stuurde de man wandelen met de woorden “Get stuffed”, ga jezelf neuken. Nu blijkt dat brandweer zelfs niet over de middelen beschikte om dergelijke brand onder controle te krijgen, laat staan te blussen.

Twee jaar geleden nog stelde de huidige linkse Labourleider Jeremy Corbyn voor om strengere regels inzake brandveiligheid in te voeren voor dergelijke woonblokken. Het voorstel werd weggestemd door de conservatieve meerderheid. Nochtans woont 10% van de Britten, samen zes miljoen mensen, in woonblokken zoals de afgebrande Londense Grenfell Tower.

Eerste minister Theresa May kondigde direct een “onderzoekscommissie” aan naar de oorzaken van het drama. Maar zo goed kwam ze er niet van af. De verontwaardiging onder de bevolking is zo groot dat Scotland Yard een onderzoek naar “corporate manslaughter” of bedrijfsdoodslag.

Nu steeds duidelijker wordt dat verantwoordelijkheid voor de ramp ligt bij de winsthonger en het wanbeheer van de woningblokken, groeit de verontwaardiging. Betogers trokken naar het lokale districtshuis, waar ze de bestuurders van de woonblokken om meer uitleg kwamen vragen. Er werd ook actie gevoerd aan de ambtswoning van de Britse premier. Theresa May was immers ook jarenlang minister van Binnenlandse Zaken waardoor ze voor de woedende manifestanten verantwoordelijkheid draagt voor de ramp.

“Is een brand zoals in Londen mogelijk in België?”

Is een brand zoals die in Londen ook mogelijk in België? Die vraag legde PVDA-volksvertegenwoordiger Marco Van Hees in het parlement voor aan minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA). “Niet iedereen staat op gelijke voet tegenover dergelijk drama’s”, sprak Marco Van Hees. “Denken we maar aan de brand in woonblok Mésange in Bergen waar zeven doden vielen of de brand in januari dit jaar in Schaarbeek waar een zeven maand zwangere vrouw stierf. Daar gingen het ook telkens om sociale woningen. De meeste sociale woningen die in de jaren 1960 en 1970 werden gebouwd, voldoen niet aan de huidige regels inzake brandveiligheid.”

“De regels en normen werden sindsdien veel strenger”, antwoordde Jambon. Wat enkel klopt voor nieuwe woningen.

“Wij stellen vast dat men grondige renovaties soms bewust uitstelt, omdat men dan moet voldoen aan de nieuwe regels. Men beperkt zich liever tot wat oplapwerk omdat dan de oude regels blijven gelden”, vertelt Claire Geraets, die voor de PVDA in het Brusselse parlement zetelt. “Het is schandalig, er staat anderhalf miljard op de rekening om sociale woningen te renoveren, maar die kunnen niet besteed worden omdat er geen plannen worden ingediend. Maar er zijn wel allemaal luxueuze prestigeprojecten voor toeristen en zakencentra. Ondertussen blijven de mensen in sociale woningen zonder centrale verwarming zitten, met slechte isolatie en schimmels, in woningen die ook op het gebied van brandveiligheid niet voldoen aan de huidige normen.”

Claire Geraets weet ook te vertellen dat in het Brussels Gewest 5.818 brandalarmen niet meer voldoen aan de nieuwe regels. “Dat wil niet zeggen dat die allemaal stuk zijn – dat weten we niet. We weten enkel dat ze niet meer voldoen aan de huidige regels. We hebben met de PVDA de brandveiligheidregisters opgevraagd van Schaarbeek, Molenbeek, en dan nadien ook voor alle socialewoningmaatschappijen in Brussel. Ze hebben allemaal geweigerd om die te geven.”

Marco Van Hees interpelleerde minister Jambon ook over de brandweer. “Een vakbondsafgevaardigde van de brandweer vertelde me dat om alle oude gebouwen te kunnen controleren op brandveiligheid, het aantal manschappen zou moeten verdubbelen. Nochtans liggen de risico’s veel hoger in die oude gebouwen. Er wordt veel geklaagd bij de brandweer over het gebrek aan materieel en verouderd materiaal. Toen ik de minister vroeg of wij in België voldoende inzetten op preventie om te vermijden dat zo’n ramp zich in België zou voordoen, bleef het dan ook stil van de kant van de minister.”

 

Commentaar toevoegen

Bij het indienen van dit fomulier gaat u akkoord met het privacybeleid van Mollom.

Reacties

Dit kan zeker in Belgie,,ik heb in een woning uit 85 een brand gehad . Bleek nadien dat er geen stroomonderbrekers inzaten. Als vermoedelijk gevolg , brand was in garage naast verwarmingsketel,heb ik jaren later te horen g ekregen d at ik chronisch CO vergiftiging had met blijvende gevolgen. Tegen zulke wanpraktijken kan je niks beginnen.
En als we nu eens beginnen om de bestaande wetgeving toe te passen. Het Algemeen Reglement op de Elektrische Installaties schrijft bijvoorbeeld voor dat elke elektrische huisinstallatie om de 25 jaar moet herkeurd worden. Een regel die nauwelijks gecontroleerd wordt.
Al jaren waarschuw ik voor deze problematiek. Onder druk van de klimaatverandering en steeds hoger wordende energieprijzen, is een isolatiegolf ontstaan waarbij amper gekeken wordt naar de brandveiligheid van die isolatie. "Als 't maar geïsoleerd is", luidt het credo. Liefst zo goedkoop mogelijk. Inmiddels zijn honderdduizenden (!) zolders in België geïsoleerd met PUR of PIR platen (à la Recticel). PUR vat vuur bij slechts 85°C en verspreidt daarbij giftige rook. Met PIR (poly-iso-cyanuraat) is het zo mogelijk nog erger gesteld. Dergelijke platen werken als absolute b r a n d v e r s n e l l e r voor het houten gebinte waaronder ze geplaatst worden. Waarom geen platen uit benzeen ? Maar daar stopt het niet bij: in de overgrote meerderheid (zeg maar 2/3) van nieuwbouw en verbouwingen, wordt gespoten PUR gebruikt als uitvulllaag (om leidingen over de vloer weg te werken). Zelfs over houten vloeren. Niks is immers goedkoper: isolatie en uitvullaag in één, geplaatst door simpelweg te spuiten. En in idiote bouw- en damesblaadjes worden naadloze kunststofvloeren (lees: PUR) de hemel ingeprezen want 'design' en 'makkelijk te reinigen'. Dus hoef je daar niet eens een tegeltje meer op te plaatsen. U moet me 's vertellen hoe u zich uit een woning redt, waarvan de hele vloer in lichterlaaie staat vanaf 85°C ... nadat het rookmeldertje is afgegaan ? Al zwevend ?? Recht naar de hemel misschien ??? En dat probleem stelt zich in héél Europa. In heel Europa worden gebouwen ingepakt met PUR/PIR en andere troep waartegen een niks brandbeschermende (want langs achter geventileerde !) gevelbekleding komt. De Grenfell Tower werd geïsoleerd C O N F O R M de Europese richtlijnen - laat daar alsjeblief géén twijfel over bestaan ! Net zoals onze woningen C O N F O R M de Europese richtlijnen worden geïsoleerd. Als Scotland Yard een onderzoek naar 'corporate manslaughter' voert, dan dient ze de EU te dagvaarden ! Want het is de EU die dergelijke 'brandversneller - isolatieplaten' toelaat ! Het enige wat Europa doet, is die isolatiematerialen classificeren naar brandveiligheid. Op basis van summiere brandtesten. MAAR VOORAL: aan die classificatie wordt géén gevolg gebreeën: van een verbod voor consument, aannemer, constructeur om die brand-ON-veilige isolatiematerialen te gebruiken ... is immers géén sprake ! Van een ware brandtest - zoals de Room Corner Test, waaruit blijkt dat alle door Europa E-geklassificeerde isolatiematerialen vlamoverslag kennen binnen de 0 tot 2 minuten (!!!) - ook niet. Alleen in Duitsland bestaat er voor WDVS (WärmeDämmVerbundSystem) een bijkomende verplichting om brandveilige isolatiestroken te gebruiken boven ramen en deuren. Zodat er tenminste géén kwak brandend poly-iso-cyanuraat op je schedel drupt als je naar buiten vlucht. Dat is helaas géén karikatuur, maar bittere ernst. In België kennen we zelfs die verplichting niet. Zo erg is het gesteld met de brandveiligheid van de isolatie die in ons landje verkocht wordt. Door de isolatiewoede, zijn we langzaam maar zeker ons woningbestand aan het vervangen door ware brandinferno's als de Grenfell Tower. Heus: dat is géén overdrijving ! Het siert de PVDA om zich zorgen te maken over onze sociale woningen ... maar jullie lijken te denken alsof zich dit probleem beperkt tot die sociale woningen. Heeft de particulier die zich 25 jaar krom gaat werken om zijn eigen huisje te verwerven, dan géén recht op een brandveilige woning ? “De regels en normen werden sindsdien veel strenger”, antwoordde Jambon. "Wat enkel klopt voor nieuwe woningen." is jullie commentaar. Met alle respect, MAAR DAAR KLOPT GEEN BAL VAN ! Iedereen mag in België een nieuwbouw neerpoten met uitsluitend Euroklasse E isolatiematerialen (vlamoverslag binnen 0 tot 2 minuten in de Room Corner Test). Zelfs F ! Als 't maar genoeg geïsoleerd is, dan is de EPB (Energie Prestatie Bouw) dik tevreden. Hang er een 10€ rookmeldertje in, dan zijn zelfs de brandverzekeringen tevreden. Brandveilige isolatiematerialen bestaan nochtans. Brandklasse A1 = onbrandbaar. Bv. rotswol voor daken (verkoolt slechts bij 1100°C), cellulair glas voor onder de vloerplaat/kelder/perimeter, cellenbeton voor muren met sierpleister, enz ... Voor ELKE isolatietoepassing in de bouw bestaat er een absoluut brandveilig alternatief (= A1). Helaas zijn die doorgaans iets duurder. Mochten brandverzekeringen het onderscheid maken naar premieberekening, dan zouden die brand-on-veilige isolatiematerialen zichzelf uit de markt prijzen. Maar om één of andere reden ... vragen banken/verzekeringsmaatschappijen niet naar de brandklasse van de aangewende isolatiematerialen ... Doe de test ! Mag ik dat hoogsteigenaardig vinden ? Cui bono ? Eén ding is zeker: het brandveilig isolatie-alternatief komt NOOIT van de petrochemische sector. En die levert toch zoveel goedbetaalde jobs in Antwerpen (BASF) ? Niet ? Of in Wevelgem (Recticel) ? Recticel, dat is dat 'Vlaams bedrijf om trots op te zijn' (stichtend lid van de BEL20), voormalig geleid door baron Vansteenkiste - die nadat hij door Trends als 'manager van het jaar' verkozen werd, voorzitter van het VBO zal worden. Dezelfde baron Vansteenkiste die in 2009 gearresteerd werd voor misbruik van voorkennis bij Fortisaandelen, waarover hij later een 'minnelijke schikking' zal treffen. Vraag onder uw leden-bouwvakkers maar 's rond hoeveel 'recticellekes' ze plaatsen (Eurowall, Eurothane, etc...). En u zal zich snel een idee kunnen vormen over de werkelijk O N G E Z I E N E O M V A N G van dit probleem. • Voor muren, brandgedrag: Euroklasse F !!! (u leest dat goed, géén E, maar F) http://www.recticelinsulation.be/sites/default/files/inline-images/JPEGTF_nederlands/versie_1610/TF_Eurowall_NL_Okt2016.pdf • Voor daken, brandgedrag: Euroklasse F !!! (u leest dat goed, géén E, maar F) http://www.recticelinsulation.be/sites/default/files/inline-images/JPEGTF_nederlands/versie_1610/TF_EurothaneGmini_NL_Okt2016.pdf • Ter vergelijking: het bij de Grenfell Tower gebruikte isolatiemateriaal 'Celotex' is brandklasse D of F: https://www.celotex.co.uk/assets/ga4000-datasheet-nederland.pdf Hoogstwaarschijnlijk werd de Euroklasse F gebruikt, dezelfde categorie als hoger vermelde recticellekes waarmee de meerderheid van onze nieuwbouw en grondige verbouwingen ... geïsoleerd worden. Zoals gezegd: honderdduizenden daken zijn in België inmiddels geïsoleerd met isolatieplaten brandklasse F ! En maak alsjeblief van Euroklasse D, géén 'brandveilige' isolatie. Naar de Room Corner Test, betekent dat immers niks anders dan tenminste 2 minuten weerstand tegen vlamoverslag. TWEE MINUTEN ! Voor alle duidelijkheid: er zijn voldoende isolatiematerialen die ook na uren géén vlamoverslag kennen. "De regels en normen werden voor nieuwbouw véél strenger" ? Was het maar waar ! Branddeuren en rookmelders helpen uiteraard géén bal, als men je gevel inpakt met isolatie van brandklasse E (of erger: F), als men je dak isoleert met isolatie van brandklasse F. Ze vormen slechts de spreekwoordelijke kers op de taart der brandveiligheid, N A D A T brandveilige isolatiematerialen (tot allermax: B) werden aangewend. Dat begrijpt een kind. Mijne excuses voor de lange bijdrage, maar het momentum is daar, realiseer jullie A L S J E B L I E F de ernst van dit probleem, en sla met de vuist op tafel ! Dit moet stoppen ! Tal van maatregelen zijn denkbaar, zoals bv. 6% BTW op brandveilige isolatiematerialen bij nieuwbouw, ... Met kameraadschappelijke groeten,