Foto Gerard Stolk / Flickr

Waarom slaagt de N-VA er niet in bussen en trams op tijd te doen rijden?

auteur: 

Jos D'Haese

Nu de dienstverlening van De Lijn totaal te wensen overlaat, werpt de N-VA zich op als redder in de nood. Een stadsregionaal vervoersbedrijf zou alle problemen die De Lijn meesleurt, als sneeuw voor de zon doen verdwijnen. Maar hoe komt het dan dat die partij, die nu al op alle niveaus mee aan de knoppen zit, er toch niet in slaagt de bussen en trams op tijd te laten rijden?

Bussen die te laat komen, overvolle trams en borden die er maar niet in slagen om aan te geven wanneer de volgende aansluiting komt … Nooit eerder waren er zoveel ontevreden reizigers bij De Lijn. Nog geen twee derde van de gebruikers gaf in 2017 aan tevreden te zijn over de dienstverlening van de bussen en trams, 5 procent minder dan het jaar daarvoor. Vooral de stiptheid is een issue. Niet moeilijk, als je weet dat vorig jaar meer dan de helft van de trams en bussen met vertraging reed. De Lijn verliest dan ook reizigers aan de lopende band. In 2016 alleen al werden er 11 miljoen minder ritten gereden dan het jaar voordien.

N-VA op alle niveaus aan de knoppen

Als er één partij verantwoordelijk is voor de malaise bij De Lijn, dan is dat zeker de N-VA. Met Koen Kennis als Antwerps schepen van Mobiliteit, Ben Weyts als Vlaams minister van Mobiliteit en Mark Descheemaeker in de Raad van Bestuur van De Lijn zelf, zit de partij werkelijk op alle niveaus mee aan de knoppen. Ondanks de zware besparingen die de partij De Lijn oplegde, gaat het volgens minister Weyts met De Lijn zelfs de goede richting uit. “De kostendekkingsgraad stijgt al twee jaar op rij”, klinkt het. “Die tendens zetten we verder én we investeren meer dan ooit in onder andere aantrekkelijke en groene voertuigen.”

Maar in Antwerpen rommelt het. “De Lijn zit te weinig bij de realiteit”, horen we van schepen Kennis. “Sommige dossiers lopen ook vertraging op omdat er op dat moment bijvoorbeeld geen geld is voor bepaalde investeringen”. De oplossing van de Antwerpse N-VA? Een stadsregionaal vervoersbedrijf dat de volledige stedelijke mobiliteit in en rond Antwerpen in handen neemt. Belangrijk detail: De Lijn zou daarbij maar één van de ‘partners’ zijn . In plaats van een sterke openbare dienst als actor, nog alleen maar een regisseur van alles wat er op de markt te vinden is.

Heeft de N-VA ineens het licht gezien? Of is er iets anders aan de hand? In 2012 hield de N-VA nog eigenhandig de doortrekking van de tram naar Brasschaat tegen en ook de tramlijn naar Ekeren werd gedwarsboomd. Niet bepaald wat je verwacht van een partij die het openbaar vervoer breder dan de stadsgrenzen wil bekijken.

Waar het echt om draait

Indien de N-VA het openbaar vervoer echt beter wil maken, dan heeft ze daar vandaag alle middelen voor in handen. Er is geen enkele reden om te geloven dat ze aan het hoofd van een Antwerps vervoersbedrijf een betere beurt zou maken. Waar het echt om draait, is de toekomst van De Lijn als openbare dienst. Zoals De Standaard schrijft: “De echte inzet van de discussie is de omstreden monopoliepositie die De Lijn bekleedt in het regionale vervoer”. Omstreden voor de N-VA, welteverstaan.

De N-VA ziet namelijk liever een opengegooide vervoersmarkt dan een sterke openbare dienst. Zoals het treinvervoer in Groot-Brittannië. Daar explodeerden de ticketprijzen na de privatisering van het spoor en werd er ook stevig op veiligheid ingeboet. Als je van Newcastle naar Londen wil geraken, een traject van 2,5 uur, dan ben je vandaag goedkoper af als je via het Spaanse Menorca vliegt dan door de trein te nemen.

Geen goed uitgebouwde bussen- en tramlijnen, maar een wirwar van verschillende maatschappijen, autodeelsystemen, taxibedrijven en andere privé-initiatieven, dat is het model van de N-VA. Zodra Europa in 2020 de vrijmaking van de ‘openbaarvervoersmarkt’ oplegt, wil de partij klaarstaan om de meest rendabele lijnen aan transportmultinationals te verpatsen.

Openbaar vervoer op mensenmaat

Dat de PVDA voor een heel andere oplossing kiest, hoeft niet te verwonderen. Een sterke openbare dienstverlening is onze beste kans om de stedelijke vervoersknoop te ontwarren. Dat wil zeggen: nieuwe investeringen in De Lijn, in plaats van de jarenlange besparingen die door de N-VA en haar coalitiepartners zijn opgelegd. Een betere bediening van de bestaande verbindingen en een uitbreiding van het aanbod met nieuwe lijnen. Zodat het openbaar vervoer kan uitgroeien tot de ruggengraat van de stedelijke mobiliteit. Zodat De Lijn opnieuw tevreden reizigers kan winnen, in plaats van verliezen. Op die manier halen we mensen uit de auto, creëren we meer plaats voor bussen, trams en fietsers en ligt gezonde lucht in het vooruitzicht.

Vakbonden in verweer tegen bijkomende besparingen

De socialistische (ACOD) en de liberale vakbond (ACLVB) roepen het personeel op om tussen 17 en 20 mei het werk neer te leggen. De sociale onrust heeft te maken met de nieuwe structuur die de directie wil invoeren, “DL 2020”. Het plan is een bijkomende besparing van 40 miljoen euro. Er worden 286 bediendejobs schrapt en daarnaast worden functies gecentraliseerd. Het verdwijnen of verschuiven van de bediendefuncties binnen exploitatie (planning, Lijncontrole, dispatch ...) heeft grote gevolgen voor de lokale stelplaatsen, maar ook voor de dienstverlening voor de reizigers. Hier lees je er meer over.
Federaal secretaris Rita Coeck van ACOD: “Zal deze reorganisatie bijdragen aan de dienstverlening? Zal er één km meer gereden worden? Zal het OV er stipter door worden? De bussen properder? Zal de veiligheid verhogen? Zal de frequentie en het aanbod verhogen? Zal de reizigersinformatie verbeteren? Zullen er meer budgetten komen voor de noodzakelijke structurele onderhoudswerken van zowel voertuigen als wegen- en spoorinfrastructuur? Zal de kostprijs voor een ticket dalen na deze operatie? Wat gaat de reorganisatie bijdragen aan het comfort van de reiziger? Niets!”

Sinds 2010 wordt fors bespaard bij De Lijn, vooral op werknemers en exploitatie. De nieuwe plannen hebben tot doel de liberalisering in 2020 voor te bereiden, ten koste van reizigers en werknemers.

Commentaar toevoegen

You must have Javascript enabled to use this form.