Foto AFB / Belga

Syrië: gevaarlijke escalatie na chemische horror

auteur: 

Marc Botenga

VS-president Trump heeft in de ochtend van 7 april een vijftigtal kruisraketten afgestuurd op een Syrische luchtmachtbasis. Volgens Trump gaat het om een reactie na het gebruik van verschrikkelijke chemische wapens. Het is een gevaarlijke escalatie van het conflict.

Trump escaleert Amerikaanse interventie

De VS vielen nu dus opzettelijk en rechtstreeks de Syrische regering aan. Bijna zestig Tomahawk-kruisraketten hebben een Syrische militaire basis bestookt. Deze aanval heeft een grote symboolwaarde. De VS en hun bondgenoten, waaronder België, schenden het Syrische luchtruim al vele jaren. Officieel zijn die aanvallen gericht tegen IS. De boodschap van Trump is dat hij nu mogelijk ook bereid is het Syrische regime van Bashar Al Assad aan te pakken. De escalatie beperkt zich niet tot kruisraketten. Trump stuurde ook grondtroepen ter plaatse en de VS hebben hun steun aan lokale rebellen weer opgenomen en versterkt… ook al zijn die vaak aanhanger van een radicale en gewelddadige islam.

Waarom treedt Trump nu in actie?

Trump zegt te reageren op de verschrikkelijke beelden van een chemische aanval in de buurt van de stad Idlib in het noordwesten van Syrië. Daarbij zijn in Kham Sheikoun minstens 70 mensen omgekomen. Onder hen ook kinderen. In de plaatselijke ziekenhuizen werden ook nog eens een honderdtal gewonden opgenomen. Een deel van hen werd naar Turkije overgebracht. De regio staat onder controle van gewapende rebellen die kunnen rekenen op de steun van Saudi-Arabië. Het Syrische leger is een offensief gestart om de regio te heroveren. Uit talloze getuigenissen blijkt dat de slachtoffers sporen vertonen van een aanval met chemische substantia, maar het is nog niet duidelijk om welke precies.

Het Westen legde de schuld voor de horror direct bij de autoritaire president Assad. Rusland en de Syrische regering wijzen dan weer elke betrokkenheid af. Volgens Rusland heeft het Syrische leger een wapendepot van de rebellen gebombardeerd waarin chemische wapens waren opgeslagen. Dat zou een chemische regen hebben veroorzaakt. In de VN-Veiligheidsraad verklaarde de Hoge Vertegenwoordiger voor Ontwapening dat, als een aanval met chemische wapens bevestigd wordt, het hier overduidelijk gaat om een oorlogsmisdaad. De Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OPCW) weigerde voorlopig wie dan ook te veroordelen, maar is wel ijverig op zoek naar bewijsmateriaal.

Moest men de chemische aanval dan maar blauwblauw laten?

Het gebruik van chemische wapens is volkomen onaanvaardbaar. Het is een onmenselijke schending van het internationaal recht. Er moet dan ook volledige klaarheid komen over deze verschrikkelijke gebeurtenis. Ludo De Brabander (vzw Vrede) onderstreept het belang van een onderzoek naar de daders. Dat onderzoek zal tijd vragen en is in Syrië des te moeilijker omdat zowel de Syrische regering als de rebellen - bijvoorbeeld tegen de Koerden in Aleppo - én IS eerder al werden beschuldigd van het gebruik van chemische wapens. Bovendien maakten gewapende extremistische rebellen ook wapens buit van het Syrische leger. De eerste prioriteit moet dan ook een grondig en onafhankelijk onderzoek zijn. Maar Trump geeft blijkbaar de voorkeur aan wapengekletter.

De Westerse Coalitie is overigens slecht geplaatst om tussenbeide te komen. Terwijl Washington en onze regering de chemische horror in Idlib veroordelen, waren ze zelf betrokken bij een slachtpartij die in Mosul (Irak) meer dan 200 doden kostte. Een slachtpartij waarover ze blijkbaar geen duidelijkheid willen scheppen. Die houding getuigt van een ongelooflijke hypocrisie: je veroordeelt de doden elders, maar verbergt je eigen slachtpartijen en verantwoordelijkheden.

Een gevaarlijk opbod

Rusland steunt de autoritaire regering van Bashar Al-Asad steunt en toont zich nu verontwaardigd over de Amerikaanse aanvallen. Moskou dreigt ermee de samenwerking met de Amerikanen in Syrië stop te zetten. Mocht dat gebeuren, zou dat een gevaarlijke situatie creëren. Met bijna twintig verschillende landen die betrokken zijn bij de luchtaanvallen in Syrië kan je een incident tussen de grootmachten niet langer uitsluiten.

Een tweede belangrijk risico is dat een ernstige aanval tegen de Syrische regering de facto een versterking oplevert voor de radicale rebellen. David Criekemans, professor internationale politiek aan de Universiteit van Antwerpen, vreest dat vooral IS zal profiteren van de Amerikaanse aanvallen. Dat was ook wat er gebeurde in Libië en Irak waar de jihadisten van allerlei allooi dank zij de VS-interventies konden floreren. Na een maandenlange aftocht roepen ze vandaag op om weer op alle fronten actief te worden. Ook in Syrië vormen radicale groepen de ruggengraat van de rebellenlegers. Zij verdedigen vaak een radicale, gewelddadige islam en terroristische acties. Die groepen krijgen de de steun van het Turkije van Erdogan en van het fundamentalistische Saudi-Arabië. Beide landen hebben - samen met Israël - de aanval van Trump al toegejuicht.

Om slachtoffers te vermijden moet je de oorlog stoppen

Na zes jaar oorlog in Syrië is het aantal slachtoffers niet meer te tellen. Vandaag moet alles in het werk worden gesteld om de vrede te herstellen. Dat is de weg die moet worden ingeslagen als men meer slachtpartijen en onschuldige slachtoffers wil vermijden. De keuze voor vrede is een politieke keuze. Staffan De Mistura, Speciaal Gezant voor de VN in Syrië stelt het zo: “Als men de zuurstofkraan van de wapens en het geld afsluit, zullen de strijdende partijen zich wel aan de onderhandelingstafel moeten zetten.”

Oorlogen eindigen via onderhandelingen. Maar in plaats van te onderhandelen gaat iedereen verder met het uitvoeren van zijn eigen bombardementen. België loopt liever mee als het schoothondje van de VS in plaats van concrete plannen voor een ambitieus staakt-het-vuren op tafel te leggen. 

In september 2015 al stelde de PVDA haar “Plan voor een Actieve Vredespolitiek” voor met voorstellen te investeren in diplomatie in plaats van in wapens. Via een wapenembargo, onvoorwaardelijke onderhandelingen en een beëindiging van alle bombardementen schoof de PVDA concrete, alternatieve plannen naar voor. Syrië moet worden teruggegeven aan de Syriërs zodat zij hun land kunnen heropbouwen zoals zij dat willen.

 


 

Commentaar toevoegen

Bij het indienen van dit fomulier gaat u akkoord met het privacybeleid van Mollom.

Reacties

Dag Marc, is het ook geen profileringsdrang naar de ganse wereld om te tonen over welke gewapende macht een land beschikt en dat het bereid is wapens te gebruiken. Ik denk nu ook aan Iran, China en Noord-Korea. Reynders liet weten de unilaterale aanval te begrijpen, maar hoopt dat ze niet escaleert en pleit voor een politieke oplossing. Vandeput zegt dat deze aanval niet kadert binnen de acties van de coalitie om Daesh te bestrijden. De logica zegt inderdaad dat er eerst een onderzoek moet komen vanwaar die wapens komen, wat er precies gebeurde en wie er verantwoordelijk is. Al die conflicten zijn waanzinnig. Leed veroorzaakt door kleine kliekjes mensen met wapens die hun eigen belangen opleggen. Verder strijden voor een wereld zonder macht en machtsstructuren. Er komen altijd brokken van, ellende, menselijk leed. Hoe lang gaat dit kleine unieke aardbolletje dit hakken, versplinteren en doden nog verdragen? Werk op de plank voor de vredesbeweging.
Ten eerste is de aanval van de Amerikanen een inbreuk tegen hun eigen grondwet, gezien oorlogsdaden slechts met toestemming van het US Congress mogen gebeuren en dat is er niet. Ten tweede heeft de VS en bijv Engeland in zaken chemische oorlogsvoering weinig recht van spreken: De VS in Vietnam met agent orange en het VK met sarin testen zelf op eigen soldaten, zie Ronald George Maddison zaak. Ten derde we tonen slachtoffers kinderen maar als die de gruwel ontvluchten dan mogen ze verdrinken (Theo Francken) vanwege het aanzuigeffect.
De aanval op de luchtmachtbasis was vooral voor de show. Rusland werd op voorhand ingelicht en het functioneren van de basis kwam niet in het gedrang. De bewijzen voor wie de chemische aanval heeft gepleegd zijn en zullen ook nooit worden getoond. De Amerikaanse regering heeft de gewoonte om feiten naar buiten te brengen maar dat nooit te staven. En de Amerikaanse media heeft de gewoonte om zich geen vragen te stellen en alles klakkeloos over te nemen. Het Amerikaanse volk leeft in een bubbel van bedrog. De top 50 grootste bedrijven van de verenigde staten hebben de laatste jaren 5 miljard geïnvesteerd in donaties aan politici in de VS. Onderzoek ven Princeton Université toont aan dat de publieke opini in de VS geen invloed heeft op het beleid, en dat donaties een directe invloed hebben. De return on investment van die bedrijven is 5 triljoen aan subsidies en voordelige maatregelen allerhande. Ook de wapenindustrie mag geld doneren aan senatoren. Oorlog is big business. Amerika is een land waar ze corruptie legaal hebben gemaakt. En zowel republikeinen als democraten voelen zich goed bij dit systeem, mensen als Nancy Pelosi zijn zo corrupt als Donald Trump. Dat is volgens mij ook het probleem van Europa. Zolang ze niet de mensen maar de grote corporations vertegenwoordigen kan dit project niet slagen. De oorlog in Syrië interesseert de ware machthebbers van de VS niet. Moest Syrië een beursgenoteerd bedrijf zijn dan was die oorlog al lang opgelost.