Foto Solidair, Salim Hellalet

PVDA dient wetsvoorstel in voor kiwimodel voor efficiënt, doelmatig en toegankelijk geneesmiddelenbeleid

auteur: 

Sofie Merckx

Toegepast op honderd zeer vaak gebruikte medicijnen uit de eerste lijn kan het kiwimodel 632 miljoen besparen. Deze honderd medicijnen zouden daardoor zelfs gratis kunnen zijn voor de patiënt en dan nog 400 miljoen euro besparing opleveren voor de overheid. 

Op 7 december dient PVDA-volksvertegenwoordiger Raoul Hedebouw in de Kamer een wetsvoorstel voor het kiwimodel in. Het geneesmiddelenbeleid in België is vandaag aanbodgestuurd: de farmaceutische industrie beïnvloedt het voorschrijfgedrag, het terugbetalingsbeleid en de prijzen met als doel zo hoog mogelijke winstcijfers te halen. Het kiwimodel wil deze logica omkeren. Het wetsvoorstel is de concrete vertaling van een efficiënt, doelmatig en toegankelijk geneesmiddelenbeleid dat uitgaat van de reële behoeften van de patiënten in plaats van gestuurd te worden door de winsthonger van Big Pharma. Het is een eis waar de PVDA en Geneeskunde voor het Volk al meer dan tien jaar voor actievoeren.

Naar aanleiding van het wetsvoorstel publiceert de studiedienst van de PVDA en GvhV haar studie over de top 100 van geneesmiddelen die goedkoper worden dankzij het kiwimodel. Deze top 100 toont aan dat het kiwimodel 632 miljoen euro kan opbrengen voor honderd geneesmiddelen die vandaag uit patent zijn. Zie kader onderaan.

Om het wetsvoorstel kracht bij te zetten, verzamelden patiënten, sympathisanten en medewerkers van Geneeskunde voor het Volk voor het kabinet van minister van Volksgezondheid Maggie De Block. Meer dan 10.000 patiënten ondertekenden voor de minister een kaartje met een petitie die het wetsvoorstel ondersteunt. De handtekeningen zullen tijdens de actie aan een vertegenwoordiger van de minister overhandigd worden.

Een behoeftegestuurd en toegankelijk geneesmiddelenbeleid

Het kiwimodel betekent een rationeel en kostenefficiënt geneesmiddelenbeleid waarbij de collectieve koopkracht van de sociale zekerheid wordt aangewend om niet alleen een toegankelijker en goedkoper, maar ook een kwaliteitsvoller geneesmiddelenbeleid te voeren. Deze wetenschappelijke, behoeftegestuurde aanpak voorkomt de wildgroei aan vaak dure medicijnen die geen enkele toegevoegde waarde hebben voor de volksgezondheid, en zorgt ervoor dat de impuls voor echt innovatief onderzoek naar geneesmiddelen met een toegevoegde therapeutische waarde een stuk groter wordt.

Bovendien maakt het kiwimodel ook gebruik van de gezamenlijke koopkracht om de prijzen te drukken en de macht van Big Pharma te breken. Dat is heel wat anders dan het huidige geneesmiddelenbeleid van minister De Block waar de winstcijfers van de farmaceutische industrie voorgaan op wetenschappelijkheid, toegankelijkheid en kostenefficiëntie en zo massaal gemeenschapsgeld verkwist wordt ten voordele van de grote farmabedrijven.

Het model is gebaseerd op een proces in drie stappen:

1. De overheid vertrekt vanuit een wetenschappelijke behoefteanalyse. Men gaat na wat de nood is van de patiënten naar verschillende geneesmiddelen om op basis daarvan te bepalen welke medicijnen moeten worden terugbetaald.

>> Dit staat lijnrecht tegenover de huidige situatie waarbij men vertrekt van het aanbod: elk bedrijf dat een geneesmiddel aanbiedt dat volgens slechts twee studies veilig is en beter werkt dan placebo, wordt toegelaten op de markt. Die studies kunnen evengoed door de producent zelf worden gesponsord en vaak bestaan er evengoed meerdere studies die aantonen dat het medicijn niet beter werkt dan placebo.

Bijvoorbeeld: het antidepressivum Cymbalta® (duloxetine) werd in 2015 voorgeschreven aan meer dan 100.000 Belgen en kostte het Riziv meer dan 29 miljoen euro. Nochtans zegt de laatste richtlijn in verband met behandeling van depressie dat Cymbalta géén toegevoegde waarde heeft in de eerste lijn en vooral meer bijwerkingen dan winst oplevert ten opzicht van bijvoorbeeld psychologische begeleiding. Toch wordt dit geneesmiddel massaal voorgeschreven en terugbetaald.

2. Vervolgens gaat men de beste geneesmiddelen kiezen voor de verschillende indicaties op basis van objectieve wetenschappelijke criteria en studies (volgens het principe van de evidence based medicine).

>> Ook hier is de situatie vandaag volledig anders: massaal worden nieuwe geneesmiddelen erkend én terugbetaald zonder dat er een toegevoegde waarde kan worden aangetoond ten opzichte van wat er al bestaat. Het kiwimodel kiest daarentegen een lijst van beste geneesmiddelen op basis van wetenschappelijke informatie en zal alleen die geneesmiddelen terugbetalen.

Bijvoorbeeld: cholesterolverlager Crestor® (rosuvastatine) werd in 2015 voorgeschreven aan meer dan 300.000 Belgen hoewel het wetenschappelijk tijdschrift BMJ in datzelfde jaar de negatieve balans winst/risico van dit geneesmiddel vooropstelt. Bovendien kost Crestor® twee tot vijf keer meer dan de andere (vaak veiligere en efficiëntere) statines. Dat dit medicijn toch zoveel geslikt wordt, heeft enkel te maken met de marketingmacht van AstraZeneca.

3. Tot slot maakt het kiwimodel gebruik van de gezamenlijke koopkracht van de gemeenschap via de ziekteverzekering om de beste prijs te onderhandelen met firma’s via openbare offerteaanvragen.

>> Vandaag betalen wij veel te veel voor onze geneesmiddelen. Het is de marketing kracht van de firma’s die het voorschrijfgedrag van artsen bepaalt en de hoge prijssetting mede in stand kan houden. Hierdoor zien we de tendens dat veel artsen te veel en te makkelijk de nieuwste, duurste, maar daarom niet de beste geneesmiddelen voorschrijven. Dat er veel lagere prijzen mogelijk zijn voor veel medicijnen toont ook de studie hieronder.

Bv. voor een doosje van maagzuurremmer Omeprazole van het merk Sandoz betalen patiënten in België 40 euro, terwijl dat in Nederland maar 2,5 euro is dankzij het kiwimodel.

632 miljoen besparing mogelijk dankzij het kiwimodel op honderd geneesmiddelen

Op basis van gegevens die PVDA-volksvertegenwoordiger Raoul Hedebouw opvroeg bij de minister van Sociale Zaken, berekende de studiedienst van Geneeskunde voor het Volk hoeveel het zou opleveren om het kiwimodel toe te passen op honderd geneesmiddelen uit patent. Het resultaat is indrukwekkend: op een budget van meer dan 1,1 miljard euro zou de sociale zekerheid 632 miljoen kunnen besparen.

Lees meer.

Commentaar toevoegen

Bij het indienen van dit fomulier gaat u akkoord met het privacybeleid van Mollom.