(Foto Azhaaarry / Flickr)

Het kiwimodel voor dummies

Vraag: hoe komt het dat een standaardbehandeling met Augmentin, het meest voorgeschreven antibioticum, in België 14,34 euro kost en in Nederland 3,62 euro? Antwoord: het kiwimodel, een alternatief dat de PVDA meer dan tien jaar geleden voorstelde om geneesmiddelen goedkoper te maken. 

Hier vind je het volledige programma van de PVDA omtrent gezondheidszorg: “Gezondheidszorg mag geen koopwaar zijn”.

Om de prijs van geneesmiddelen te verlagen bedacht dokter Dirk Van Duppen van Geneeskunde voor het Volk in 2004 het kiwimodel. Dat model steunt op de aanpak die men in Nieuw-Zeeland hanteert: voor de beste geneesmiddelen worden openbare aanbestedingen uitgeschreven. Een volledige toepassing van het kiwimodel kan de prijs voor geneesmiddelen met 50 tot 90% doen dalen.

Dit is wat je erover moet weten.

Waarom?

De jaarlijkse uitgaven voor geneesmiddelen bedragen 600 euro per inwoner. Van dat bedrag hoesten de patiënten zelf 240 euro op (dus 40%) voor geneesmiddelen die niet worden terugbetaald en voor het remgeld.

Ongeveer 15% van de Belgen stelt gezondheidszorg uit om financiële redenen. In 1997 was dat nog maar 8%. Uit een enquête van Solidaris blijkt dat dat cijfer in Wallonië zelfs oploopt tot 21% en dat in de gezondheidszorg vooral de aankoop van geneesmiddelen werd uitgesteld, omdat die het zwaarst wegen op het gezinsbudget.

Als je ervan uitgaat dat gezondheid een recht moet zijn en geen luxe, dan moeten noodzakelijk geneesmiddelen betaalbaar zijn voor iedereen. Het kiwimodel maakt dat mogelijk.

Hoe werkt het?

Voor geneesmiddelen worden openbare aanbestedingen uitgeschreven. Concreet vraagt de overheid aan farmaceutische bedrijven die eenzelfde soort geneesmiddel produceren om een prijsofferte te maken. Achteraf betaalt de ziekteverzekering alleen het goedkoopste geneesmiddel terug.

Geneesmiddelen die niet terugbetaald worden, mogen wel nog op de markt gebracht worden. Maar doordat ze niet door de sociale zekerheid terugbetaald worden, zet dat artsen, apothekers en patiënten ertoe aan om te kiezen voor het merk dat wel terugbetaald wordt.

Dat verklaart waarom geneesmiddelen in Nederland drie, vier tot zelfs vijf keer goedkoper zijn dan bij ons. Idem ook voor Nieuw-Zeeland, waar het model bedacht is en sinds 1993 wordt toegepast.

Natuurlijk wordt de kwaliteit van de geneesmiddelen zorgvuldig gecontroleerd. Het is niet de bedoeling eender welk geneesmiddel te kiezen, zolang het maar het goedkoopste is. De kwaliteit mag er niet onder lijden. Maar het voorkomt wel dat er tientallen varianten van eenzelfde molecule op de markt zijn, tegen schandalig hoge prijzen die de aandeelhouders van de Big Pharma slapend rijk maken.

Wat zijn de voordelen?

Het grote voordeel van het kiwmodel is dat het de prijs van geneesmiddelen omlaag haalt.

De maatregel is in het voordeel van de patiënten. Ze zullen een minder groot deel van hun budget aan geneesmiddelen moeten besteden. Medische zorg zullen ze daardoor minder vaak uitstellen.

Het kiwimodel is ook een goede zaak voor de sociale zekerheid. Door minder verschillende geneesmiddelen met dezelfde werkzame stof terug te betalen, zullen farmaceutische bedrijven hun prijzen moeten verlagen en kan het Riziv flink besparen.

Zo berekende de PVDA onlangs dat het Riziv 459,5 miljoen euro kan besparen door het kiwimodel toe te passen op de 25 meest terugbetaalde geneesmiddelen in België.

De algemene invoering van het kiwimodel (1. voor alle geneesmiddelen die buiten patent zijn en 2. voor de geneesmiddelen onder patent, maar waarvoor er twee of meer oplossingen bestaan) zou minstens 1,5 miljard euro opbrengen.

Artsen en apothekers zullen het een pak eenvoudiger hebben dankzij het kiwimodel. Ze zullen dan immers uit een nationale voorkeurlijst die geneesmiddelen kunnen kiezen die geselecteerd werden om hun duidelijk omschreven toegevoegde waarde en hun kostprijs (dankzij de openbare aanbesteding), en die geneesmiddelen worden dan ook terugbetaald. Op die manier bevordert het kiwimodel een rationeel voorschrijfgedrag naast een coherente prijs/kwaliteitverhouding en maakt de enorme budgetten overbodig die de farmaceutische bedrijven nu besteden aan de marketing bij de geneesheren.

Bovendien moedigt het kiwimodel ook het voorschrijven aan van generische geneesmiddelen, en de farmaceutische bedrijven worden sterker aangezet tot innovatie en onderzoek naar nieuwe medicijnen in plaats van hun investeringen te besteden aan het produceren van varianten op wat reeds bestaat tegen enorme inspanningen op vlak van verpakking, marketing en publiciteit.

Wat doen we met het geld dat we uitsparen?

Het kiwimodel is een van de maatregelen van de PVDA omtrent de gezondheidszorg. De linkse partij stelt een plan voor met drie grote pijlers om in totaal 4,8 miljard euro te besparen:

  • Het kiwimodel toepassen op geneesmiddelen bespaart 1,5 miljard euro in de sociale zekerheid. Hetzelfde systeem ook toepassen op medische apparatuur en materialen zou nog eens 0,5 miljard euro opbrengen.
  • We kunnen ook aanzienlijk besparen op de torenhoge honoraria van specialisten. Door het betalingsregime van de universitaire ziekenhuizen te veralgemenen zou onze ziekteverzekering 2 miljard euro kunnen besparen.
  • Overbodige onderzoeken in de ziekenhuizen vermijden door het systeem af te schaffen van de “betaling per prestatie”. Dat zou 0,8 miljard euro besparen.

Die 4,8 miljard wil de PVDA integraal herinvesteren in de zorg, met name:

Meer info.
 

Dit artikel komt uit het maandblad Solidair van maart  2017Abonnement.

Commentaar toevoegen

Bij het indienen van dit fomulier gaat u akkoord met het privacybeleid van Mollom.

Reacties

En wij, de bevolking kunnen ervoor zorgen dat de PVDA aan de macht komt zodat men deze voorstellen kan uitvoeren.